Over uitbetaalde vakantiedagen betaal je belasting tegen het bijzonder tarief voor bijzondere beloningen: afhankelijk van je jaarloon in de praktijk vaak tussen de 37% en 49,5%. Uitbetalen mag tijdens je dienstverband alleen bij je bovenwettelijke vakantiedagen; wettelijke dagen mag je pas bij het einde van het dienstverband laten uitbetalen, en dan worden alle openstaande dagen ineens verrekend. Het voelt alsof je veel meer belasting betaalt dan over je gewone salaris, maar dat klopt niet: netto houd je over het hele jaar evenveel over. Het bijzondere tarief is enkel een andere manier waarop de loonheffing wordt ingehouden op vakantie-uren die je laat uitbetalen.
Het uitbetalen van vakantiedagen zit vol misverstanden. Mensen denken dat ze de helft kwijtraken aan de fiscus, of dat ze zomaar alle vakantiedagen kunnen laten uitbetalen. Allebei niet waar. Om te begrijpen hoeveel je netto overhoudt en wat mag, moet je eerst weten dat er twee soorten vakantiedagen bestaan. Wil je überhaupt eerst scherp krijgen hoe bruto naar netto werkt, lees dan het verschil tussen bruto en netto salaris. Kijk je vanuit de andere kant, als werkgever, dan lees je in vakantiedagen van personeel welke verplichtingen je hebt rond opbouw en registratie.
Hoeveel vakantiedagen heb je recht op?
Er zijn twee soorten vakantiedagen, en het verschil bepaalt of je ze mag laten uitbetalen. Je recht op vakantiedagen staat in de wet. Waar heeft een werknemer recht op? Op minimaal vier keer het aantal uren dat hij of zij per week werkt. Wie 40 uur per week werkt bij acht uur per dag, heeft dus recht op twintig vakantiedagen per jaar aan wettelijk verlof: twintig dagen per jaar die je gewoon opbouwt. Zo heeft een medewerker recht op twaalf dagen bij een contract van 24 uur per week. Die wettelijke vakantiedagen zijn er voor je rust en herstel.
Daarbovenop kun je extra vakantiedagen hebben: de bovenwettelijke vakantiedagen zijn extra dagen die voortkomen uit je arbeidsovereenkomst of cao. Denk aan een werkgever die 25 of 30 dagen geeft in plaats van het wettelijke minimum. Hoeveel vakantiedagen je in totaal opbouwt hangt dus af van het aantal werkdagen in je contract plus wat je cao daarbovenop regelt. Het onderscheid tussen wettelijke en bovenwettelijke vakantiedagen is geen detail, want het bepaalt wat je met de dagen mag doen.
- Wettelijke vakantiedagen: minimaal viermaal je wekelijkse uren; bedoeld om op te nemen en ze vervallen een half jaar na het kalenderjaar waarin je ze opbouwde, dus in de regel vervallen op 1 juli
- Bovenwettelijke vakantiedagen: extra dagen uit cao of contract; bovenwettelijke vakantiedagen vervallen pas na vijf jaar, en je mag ze tussentijds laten uitbetalen
Het aantal vakantiedagen dat je op enig moment hebt staan, vind je meestal op je salarisstrook of in het verlofsysteem van je werkgever. Controleer daarbij altijd het aantal vakantiedagen per jaar dat je cao noemt, want dat ligt vaak hoger dan het wettelijk minimum.
Welke vakantiedagen mag je laten uitbetalen?
Tijdens je dienstverband mag je in principe alleen de bovenwettelijke vakantiedagen laten uitbetalen. De wettelijke vakantiedagen zijn tijdens het dienstverband niet af te kopen; die zijn bedoeld om daadwerkelijk vrije dagen op te nemen. Vraag je je werkgever om bovenwettelijke vakantiedagen uit te betalen, dan kan dat meestal in overleg, mits je arbeidsovereenkomst of cao het toestaat.
Bij het einde van het dienstverband ligt het anders. Dan worden alle openstaande vakantiedagen uitbetaald: zowel de wettelijke als de bovenwettelijke. Heb je aan het einde van het jaar of bij je vertrek nog resterende vakantiedagen staan, dan krijg je die als brutobedrag uitbetaald. Het laten uitbetalen aan het einde van een contract is dus de enige situatie waarin je werkgever verplicht is ook je wettelijke vakantiedagen uit te betalen.
Een veelgestelde vraag gaat over vakantiedagen bij ziekte. Goed om te weten: ook tijdens ziekte bouw je gewoon vakantiedagen op. Die tellen mee bij de uitbetaling van vakantiedagen aan het einde van het dienstverband, net als bij een gezonde werknemer.
Hoeveel belasting betaal je over uitbetaalde vakantiedagen?
De kern van de vraag: hoeveel belasting betaal je als je vakantiedagen uit laat betalen? Uitbetaalde vakantiedagen gelden als een bijzondere beloning, vergelijkbaar met vakantiegeld, een bonus of een dertiende maand. Daarover wordt loonheffing ingehouden tegen het bijzondere tarief, het tarief dat de Belastingdienst hanteert voor bijzondere beloningen. Die loonheffing bestaat uit loonbelasting en premies volksverzekeringen; lees in de uitleg over IB/PVV hoe dat precies in elkaar zit.
Dat bijzonder tarief is afhankelijk van het aantal uren en vooral van je jaarloon. Hoe hoger je totale inkomen, hoe hoger het percentage belasting dat over de uitbetaling wordt ingehouden: grofweg tussen de 37% en 49,5%. Daardoor lijkt het of je extra belasting betaalt op je vakantie-uren, omdat er een groter deel wordt ingehouden dan op je normale salaris.
Maar dat is gezichtsbedrog. Het bijzondere tarief is geen extra heffing; het is een manier om alvast het juiste percentage in te houden over loon dat bovenop je reguliere salaris komt. Aan het einde van het jaar wordt alles verrekend. Of je nu vakantiedagen laat uitbetalen of niet, het uiteindelijke nettobedrag dat je over het jaar overhoudt is hetzelfde. Voor de officiële percentages en de actuele tabel kun je terecht op de site van de Belastingdienst.
Vakantiedagen uitbetalen berekenen
Wil je berekenen hoeveel je overhoudt, dan reken je eerst het brutobedrag uit en pas je daarna het bijzonder tarief toe. De berekening is eenvoudiger dan hij klinkt. Stel: je werkt 40 uur per week en wilt tien vakantiedagen laten uitbetalen.
- Stap 1: dagen naar uren. Bij 40 uur per week en acht uur per dag is één vakantiedag 8 uur. Tien dagen zijn dus 80 vakantie-uren. Werk je parttime, deel je contracturen dan door het aantal werkdagen per week.
- Stap 2: bruto uitbetaling. Vermenigvuldig die 80 uur met je bruto uurloon. Bij € 20 bruto per uur is dat € 1.600 bruto.
- Stap 3: loonheffing. Over die € 1.600 wordt het bijzonder tarief ingehouden. Bij bijvoorbeeld 40% belasting blijft er netto € 960 over.
De uitbetaling van je vakantiedagen hangt dus af van het aantal opgebouwde vakantiedagen, je bruto uurloon en je persoonlijke bijzondere tarief. Hetzelfde rekenmodel gebruik je of je nu een paar bovenwettelijke vakantie uren laat uitbetalen of bij vertrek alle vakantiedagen uitbetalen. Veel werkgevers en boekhoudpakketten doen deze berekening automatisch, maar zo controleer je zelf of de uitbetaalde vakantiedagen kloppen.
Het bijzonder tarief hangt af van je jaarloon, vaak tussen 37% en 49,5%.
Reken het direct uit met onze vakantiedagen-calculator.
Vakantiedagen opnemen of laten uitbetalen?
Voordat je je vakantiedagen laat uitbetalen, loont het om stil te staan bij het alternatief: vakantiedagen opnemen of meenemen naar volgend jaar. Bovenwettelijke dagen mag je tot vijf jaar bewaren, dus je hoeft ze niet aan het einde van het jaar te verzilveren. Wettelijke vakantiedagen kun je beter op tijd opnemen, want die vervallen sneller.
De afweging tussen opnemen of laten uitbetalen is praktisch. Heb je het geld nodig of bouw je een flinke stuwmeer aan vrije dagen op, dan kun je ze beter laten uitbetalen. Hecht je meer aan rust, dan is het verstandiger om die vakantiedagen op te nemen: opgenomen vakantiedagen zijn waardevoller dan het brutobedrag dat ervoor in de plaats komt, zeker als het lang geleden is dat je de tijd nam om vakantie op te nemen. Houd er rekening mee dat je over uitbetaalde dagen direct belasting betaalt, terwijl meegenomen dagen hun volledige waarde behouden tot je ze opneemt.
Voor de officiële regels over wettelijke en bovenwettelijke vakantiedagen en het meenemen ervan verwijs ik naar Rijksoverheid.nl. Check daarnaast altijd je eigen cao en arbeidsovereenkomst, want die kunnen gunstigere afspraken bevatten dan het wettelijke minimum. Ben je zelf ondernemer en wil je meer weten over aangifte en aftrekposten, bekijk dan onze gids over belasting voor zzp'ers en ondernemers.
Veelgestelde vragen
Hoeveel belasting betaal je over uitbetaalde vakantiedagen?
Uitbetaalde vakantiedagen vallen onder het bijzonder tarief voor bijzondere beloningen. Het exacte percentage hangt af van je jaarloon en kan oplopen tot zo'n 49,5%. Het lijkt daardoor alsof je meer belasting betaalt dan over je gewone salaris, maar netto houd je over het hele jaar gezien evenveel over: het bijzondere tarief is alleen een andere manier van inhouden, geen extra belasting.
Mag je alle vakantiedagen laten uitbetalen?
Nee. Tijdens je dienstverband mag je in principe alleen je bovenwettelijke vakantiedagen laten uitbetalen. De wettelijke vakantiedagen zijn bedoeld om op te nemen voor rust en mag je tijdens het dienstverband niet laten uitbetalen. Pas bij het einde van je dienstverband worden alle openstaande vakantiedagen, wettelijk én bovenwettelijk, uitbetaald.
Hoe bereken je de uitbetaling van vakantiedagen?
Vakantiedagen uitbetalen berekenen doe je met je bruto uurloon. Reken je dag om naar uren (bij 40 uur per week is een dag 8 uur), vermenigvuldig dat met je bruto uurloon en met het aantal dagen dat je laat uitbetalen. Over dat brutobedrag wordt vervolgens de loonheffing tegen het bijzonder tarief ingehouden.
Vervallen wettelijke vakantiedagen die je niet opneemt?
Ja. Wettelijke vakantiedagen vervallen een half jaar na het jaar waarin je ze opbouwde, tenzij je cao iets anders bepaalt. Bovenwettelijke vakantiedagen kun je tot vijf jaar meenemen. Heb je aan het einde van het jaar nog vakantiedagen staan, controleer dan welke binnenkort vervallen.
Kernpunten
- Over uitbetaalde vakantiedagen betaal je belasting tegen het bijzonder tarief, afhankelijk van je jaarloon: vaak tussen 37% en 49,5%
- Het bijzondere tarief is geen extra belasting; over het hele jaar gerekend houd je netto evenveel over
- Tijdens je dienstverband mag je alleen bovenwettelijke vakantiedagen laten uitbetalen; bij vertrek worden alle openstaande dagen uitbetaald
- Bereken de uitbetaling met je bruto uurloon × aantal vakantie-uren, en houd daarna de loonheffing in
- Wettelijke vakantiedagen vervallen na een half jaar; bovenwettelijke dagen kun je tot vijf jaar meenemen
Kijk eerst in je salarisstrook en je cao hoeveel wettelijke en bovenwettelijke vakantiedagen je hebt opgebouwd, en welke binnenkort vervallen. Reken vervolgens met je bruto uurloon uit wat een uitbetaling oplevert, en weeg dat af tegen het meenemen of opnemen van je dagen. Zo bepaal je op basis van cijfers, niet op gevoel, of je je vakantiedagen laat uitbetalen of bewaart. De percentages in dit artikel zijn indicatief; raadpleeg voor jouw situatie altijd de actuele tabel van de Belastingdienst.